يكسان ساخته است . امام عليه السّلام آنان را از حكم خداوند و پيامبر صلّى اللّه عليه و إله آگاه ساخت و به آنان يادآور شد كه او تنها مجرى احكام خدا و پيامبر صلّى اللّه عليه و إله است و حق قانون‌گذارى از خويشتن را ندارد . ( و سوّغتكم ما مججتم ) اين مثل به اين معنا است كه همه تلاش خود را براى ارشاد و هدايت شما به كار بستم ؛ ولى شما همانند كور و مرده‌اى هستيد كه هيچ احساسى نمىكند و هيچ نمىبيند : « دلهايى دارند كه با آن [ حقايق را ] دريافت نمىكنند و چشمانى دارند كه با آنها نمىبينند و گوشهايى دارند كه با آنها نمىشنوند . » « 1 » ( و أقرب بقوم من الجهل باللّه قائدهم معاوية و مؤدّبهم ابن النّابغة ) منظور از « قوم » در اين‌جا شاميان است . اين بند مىگويد كه هيچ مردمى نادان‌تر نسبت به خدا و دين ، مانند معاويه و عمروعاص نيستند . آن دو خردهاى مردم را به بازى گرفته و به هرسو بخواهند مىگردانند . واقعيت آن است كه مال و ثروت بر خردها و دل‌ها چيره است و امام عليه السّلام از معاويه ياد مىكند كه خرد و وجدان مردم را خريده است و عمروعاص دلال اين معامله است . احمد عباس صالح در اين‌باره مىگويد : « على هرگز نخواست مانند معاويه رفتار كند ، زيرا آن‌گونه پيروزى ، از نگاه امام عليه السّلام ، ناقص بوده و شكست از آن بهتر است . » « 2 »

--> ( 1 ) . لَهُمْ قُلُوبٌ لا يَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ أَعْيُنٌ لا يُبْصِرُونَ بِها وَ لَهُمْ آذانٌ لا يَسْمَعُونَ بِها اعراف / 7 : 179 . ( 2 ) . اليمين و اليسار فى الإسلام : 160 .